İstanbul Soroptimist Kulübü Tarihçesi
Müfide Ferit TEK
(1892 - 1971)
Çocukluğu, Osmanlı İmparatorluğu’nun son senelerinde Trablusgarp’ta geçti. Eğitim hayatına 7 yaşında St. Joseph Rahibe Okulunda başladı. Okulda Fransızca ve İtalyanca, evde Türkçe, Arapça, Farsça, fen ve müzik dersleri alıyordu. Türk kızlarının okula gitmediği bir dönemde ailesi gizlice Paris’teki Versailles Lisesine gönderdi. Yurt dışına eğitime gönderilen ilk Türk kızlarından biridir. Eğitiminin üçüncü senesini tamamladıktan sonra babasının hastalığı nedeniyle Türkiye’ye dönmek zorunda kaldı.
Ankara'da “Hâkimiyet-i Milliye” gazetesine makaleler yazmaya başladı. Bu yazılarından dolayı bugün Gaziantep’te bir sokağa adı verilmiştir. Müfide Hanım'ın 22-25 yaşlarında yazdığı “Aydemir” Türk dünyasında yankı uyandıran bir eser olmuş ve1918'de Türk Kadın Mecmuası tarafından kitap olarak yayınlamıştır.
1921'de eşi Paris sefiri olunca, Sorbonne’da “Şark Edebiyatı” derslerine devam etmeye başladı. 1926’da Paris Sorbonne Siyasal Bilgiler Okulu’nda (Science Politique) eğitimi gördü ve burayı iyi derece ile bitiren ilk Türk kadını oldu.
Paris'te verdiği konferanslar ve yazdığı makalelerle entelektüel çevrelerde yer edindi. Pierre Loti'ye TBMM’nin hediyesini takdim etti; Bergson, Einstein, Anatole France gibi dönemin önde gelen isimleriyle dostluk kurdu.
Eşinin büyükelçilik görevleri vesilesiyle bulunduğu Paris, Londra, Moskova ve Tokyo’da, Türk Kadınını temsil etti.
Türklük düşüncesini edebiyat aracılığıyla yaymayı ve sevdirmeyi amaçlayan ilk romantik milliyetçi ve idealist romancılarımızdan biridir
Ülkemizde kadın hareketini öncülerinden olan Kurucu Başkanımız, hayatını adadığı idealler doğrultusunda Sefire olarak yurt dışında bulunduğu 22 yıl süre içinde Türk kadınını uluslararası platformlarda temsil etmiştir.
Türk kadının hak ettiği konuma ulaşması için özveriyle çalışmış; aynı zamanda Türk kültür ve sanatının yurt dışında tanıtılmasına katkı sağlamıştır.
Kendisini Her Zaman Saygı ve Sevgiyle Anıyoruz…
Kuruluş Hikayesi
Müfide Ferit TEK Japonya sefiresiyken birlikte bulundukları bir dostu aracılığıyla, Fransız sefiresi Madame Arséne- Henry ile Paris’te yaptığı bir görüşmede, kendisine meslek kadınlarını bir hizmet ve anlayış ideali etrafında toplayan Soroptimist Derneği’nden bahsedilmiş ve Dr. Suzanne Nöel ile tanıştırılmıştır. Bu konu Müfide Ferit TEK’in büyük ilgisini çekmiştir.
Eşi 1943’te emekli olup Türkiye'ye dönünce, Müfide Ferit Tek sosyal faaliyetlere başlamış; dünya meslek kadınlarını bir araya getiren Soroptimist Kulübünün
Türkiye şubesini kurmak için kurucu üyeler ile görüştükten sonra hemen faaliyete geçmiştir.
Dr. Suzanne Nöel İstanbul’a gelerek ön çalışmalara katılmış kurucu üyeler ile görüşmüş Soroptimistliği anlatan konuşmalar yapmış ve konferanslar vermiştir.
Bakanlar Kurulu’ndan izin çıkmasının ardından dönemin Avrupa Federasyonu Başkanı, Norveçli Piyanist Madame Mary Baratt - Due, İstanbul Kulübünün resmi açılışına gelmiş ve “CHARTER” ını vermiştir.
İstanbul Soroptimist Kulübü, 17 Haziran 1948 tarihinde Kurucu Başkan Müfide Ferit TEK tarafından İstanbul Vilayet Makamı’ na sunulan dilekçenin onayıyla resmen kurulmuştur
Kurucu Üyeler
| İsim | Meslek / Unvan |
|---|---|
| Müfide Ferit TEK | Muharrir |
| Dr. Pakize TARZİ | Jinekolog Dr. |
| Dr. Müfide KÜLEY | Dâhiliye Profesör |
| Dr. Ülken AKÇURA | Dâhiliye Asistanı |
| Dr. Nüzhet GÖKDOĞAN | Astronomi |
| Muazzez T. BERKANT | Romancı |
| Münevver ALPAN | Aydın Okulu Md. |
| Refia ÖVÜÇ | Olgunlaşma Ens. Md. |
| Nesterin DİRVANA | Filoloji Asistanı |
| Bihterin BEDRKİN | Hâkim Muavini |
| Sevinç DİBLAN | İdari Hukuk Asistanı |
| Lütfiye ARIBAL | Terzi |
| Nermin ÇAPAN | Şapkacı |
| Nazlı TEKTAŞ | Matbuat |
| Habibe ERKAN | Mütercim |
İstanbul Soroptimist Kulübü’nün Charter Töreni
8 Mayıs 1949 Pazar günü saat:18.00’de İstanbul Beden Terbiyesi Bölge merkezinde SIE Başkanı Norveçli piyanist Madame Mary Louise Barratt Due ve SIE’nin ilk Başkanı Dr. Suzanne Nöel’in katılımı ile yapılmıştır.
Kurucu Başkan Müfide Ferit TEK 'in Charter Açılış Konuşması
“Soroptimistlerin bizi tebrik etmek ve dünya federasyonuna dahil olduğumuz vesikasını bize vermek için SIE’nin müessis reisi Dr. Noel Fransa’dan, SIE’ın bugünkü reisi Madame Barratt Due Norveç’ten geliyorlar. Kendilerine kulübümüz namına derin teşekkürlerimi söylerken ne kadar mütehassıs olduğumuzu da ilave etmek isterim. Soroptimistlik, daha önce de arz ettiğim gibi ; Üyeleri meslekte, iş hayatında ve her bakımdan yüksek ahlak ilkelerine bağlı vasıflı ve seçkin iş ve meslek kadınlarından oluşur. Üyeler arasında birlik ve beraberliği sağlayan ortak nitelik dostluk, amaç ise topluma hizmettir. Ulusal ve uluslararası tüm hizmet çalışmaları toplumların özellikle de kadınların ve çocukların temel haklarının eşitlik esasına göre korunmasına, barışçıl ve sevgi dolu bir dünyanın gerçekleşmesine yöneliktir. Biz Türk Soroptimist'leri bu büyük gayenin yeni ameleleriyiz. Belki henüz bu dereceye varamadık, fakat biz başlıyoruz. Bizden sonrakiler devam ettirecek ve elbet bir gün bizde de bir hizmet medeniyeti, bir yardım ve alâka inancı kurulacaktır.”